सामग्री पर जाएँ

कुआलालम्पुर

विकिपीडिया से
(क्वालालम्पुर से पुनर्निर्देशित)
कुआला लंपुर
Kuala Lumpur
संघीय राजधानी
कुआला लंपुर संघीय क्षेत्र
Wilayah Persekutuan Kuala Lumpur
कुआला लंपुर के झंडा
झंडा
कुआला लंपुर के कुलचिह्न
कुलचिह्न
आदर्श वाक्य: Dewan Bandaraya Kuala Lumpur
गान: Maju dan Sejahtera
(प्रगति और समृद्धि)
निर्देशांक: 3°8′52″N 101°41′43″E / 3.14778°N 101.69528°E / 3.14778; 101.69528
देशखाँचा:MYS
स्थापना1857[]
शहर के रूप में स्थापना1 फ़रवरी 1972
संघीय राज्य क्षेत्र मिला1 फ़रवरी 1974
शासन
  महापौरमैमूना मोहम्मद शरीफ़
क्षेत्रफल[]
  संघीय राजधानी243 किमी2 (९४ वर्गमील)
  महानगर2243.27 किमी2 (८६६.१३ वर्गमील)
ऊँचाई21.95 मी (72 फीट)
जनसंख्या (2010)
  संघीय राजधानी१,६२७,१७२ (पहला)
  घनत्व6,891 किमी2 (17,310 वर्गमील)
  नगरीय६६,०८,००० (मार्च '१३)[]
  महानगर[]८८,१५,६३०
  महानगरीय घनत्व2708 किमी2 (७,०१० वर्गमील)
वासीनामकुआला लंपुरी
HDI
  20230.890 (अत्युच्च) (प्रथम)[]
GDP (2023)[]
  कुलRM 727.790 अरब
समय मण्डलMST (यूटीसी+8)
आई॰एस॰ओ॰ ३१६६ कोडMY-14
वेबसाइटdbkl.gov.my

कुआलालम्पुर (मलय), जेका आधिकारिक तौर पै कुआलालंपुर कय संघीय क्षेत्र कय रूप मा जाना जात है,मलेशिया कय संघीय राजधानी औ सबसे अधिक आबादी वाला शहर होय। शहर कय क्षेत्रफल २४३ वर्ग किलोमीटर (९४ वर्ग मील) अहै औ २०१२ मा अनुमानित आबादी १६ लाख अहै। ग्रेटर कुआलालंपुर, जेका क्लैंग घाटी के रूप मा भी जाना जात है, मा आसपास के शहरी समुदाय सम्मिलित हैं, जेहिसे ई क्षेत्र के कुल अनुमानित आबादी ५.७ मिलियन (२०१० मा) है। जनसंख्या अऊर अर्थव्यवस्था के हिसाब से ई देश कय सबसे तेजी से बढ़त क्षेत्र होय। पुत्रजया मलेशिया कय नई दूसर राजधानी भी होय।

कुआलालंपुर कय स्थापना १८५७ मा एक शहर कय रूप मा कीन गै रहा जवन क्षेत्र कय टिन खदानन कय सेवा करत रहा। याप आह लॉय अऊर फ्रैंक स्वेटनहम जइसन महत्त्वपूर्ण व्यक्ति १९ वीं सदी के अंत मा शहर के प्रारम्भी विकास मा महत्त्वपूर्ण भूमिका निभाइन।

कुआलालंपुर शहर गोम्बक नदी अऊर क्लैंग नदियन के संगम पर स्थित है। सहर कय नाँव मलय शब्दन "कुआला" (नदी कय संगम) औ "लुंपुर" (कीचड़) से लीन गा है।

२०२४ कय जनगणना कय अनुसार, कुआलालंपुर शहर कय जनसंख्या २,०७५,६०० अहै, जबकि ग्रेटर कुआलालंपुर कय जनसंख्या ८.८ मिलियन अहै।

कुआलालंपुर मलेशिया का आर्थिक केंद्र है, अऊर शहर मा पेट्रोनाश ट्विन टावर्स जइसन प्रतिष्ठित सँरचनाएँ हैं। हाल के दशकन मा ई शहर तेजी से विकास किहिस है अऊर अब ई विश्व के सबसे अधिक देखै जाय वाले शहरन मा से एक है।

शिक्षा अऊर संस्कृति

[सम्पादन | स्रोत सम्पादित करैं]

कुआलालंपुर मा कईयो विश्वविद्यालय अऊर शैक्षिक संस्थान हैं। ई सहर का यूनेस्को द्वारा २०२० मा विश्व पुस्तक राजधानी नामित कीन गा रहा।

  1. "Malaya Celebrates, 1959". British Pathé. ७ सितम्बर २०१३ के मूल से पुरालेखित. ई २ अगस्त २०१३ को पुनः प्राप्त कीन गा .{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (कड़ी)
  2. सन्दर्भ त्रुटि: अमान्य <ref> टैग; Laporan Kiraan Permulaan 2010 नामक संदर्भ की जानकारी नहीं है
  3. "Demographia World Urban Areas PDF (March 2013)" (PDF). Demographia. मूल से (PDF) से ५ अगस्त २०११ के पुरालेखित. ई २४ नवम्बर २०१३ को पुनः प्राप्त कीन गा .{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (कड़ी)
  4. "World Urbanization Prospects, The 2018 Revision" (PDF). UN DESA. ७ अगस्त २०१९. पृ. 77. मूल से (PDF) से १८ मार्च २०२० के पुरालेखित. ई ३० मार्च २०२० को पुनः प्राप्त कीन गा .{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (कड़ी)
  5. "Malaysia Human Development Index (MHDI), 2023". Department of Statistics, Malaysia. ई ११ दिसम्बर २०२४ को पुनः प्राप्त कीन गा .{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (कड़ी)
  6. "Department of Statistics Malaysia Official Portal". www.dosm.gov.my. २२ सितम्बर २०२० के मूल से पुरालेखित. ई ३० सितम्बर २०२० को पुनः प्राप्त कीन गा .{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (कड़ी)