सामग्री पर जाएँ

रहीम

विकिपीडिया से
अब्दुल रहीम ख़ान-ए-ख़ानाँ
हाशिम द्वारा बनावा गा रहीम का चित्र, १६२७
जनमदिसंबर, १७, १५५६
लाहौर, मुगल साम्राज्य
मौत१ अक्टुबर १६२७(1627-10-01) (aged ७०)
आगरा, आगरा सूबा, मुगल साम्राज्य
निवासअब्दुल रहीम खान-ए-खाना का मकबरा, दिल्ली
उपाधिखान-ए-खाना
सन्तान
  • जाना बेगम
  • शाहनवाज खान
  • दाराब खान
  • मिर्जा रहमानदाद
  • मिर्जा अमरुल्लाह[]
बचपन के अवस्था में अकबर के दरबार में कवि रहीम
रहीम के मकबरा, दिल्ली मा

अब्दुर्रहीम ख़ाने खानाँ (नस्तालीक़:عبد الرحیم خان خاناں) एक मध्यकालीन सामंतवादी संस्कृति के कवि अउर मुग़ल प्रशासक रहैं। अब्दुर्रहीम तुर्कमान जाति के कराकयलू (काली बकरी वाले) परिवार की बहारलू शाखा मा उत्पन्न बैरम खाँ खानखानाँ के पुत्र रहैं। इनकी वंश-परम्परा ई प्रकार है- बहारलू, अलीशकर बेग, पीर अली, यार बेग, सैफ अली, बैरम खाँ अउर अब्दुर्हीम।

आठ पुस्तकन का रहीम प्रणीत माना जात है।[] उनके नाम ई प्रकार हैं--

1. दोहावली
2. नगरशोभा
3. बरवैनायिका भेद
4. बरवै
5. शृंगार सोरठा: यहिके अब लग कुल छा सोरठा मिले हैं। इन सोरठन मा सिंगार रस कै समाई है, साथै कवि की कल्पना के सिंगारी छौंक जहाँ-तहाँ मौजूद है।
6. मदनाष्टक
7. संस्कृत काव्य
8. फुटकर सोरठा

  1. शाहनवाज खान औरंगाबादी; बेवरिज, एच. एवं बैनी प्रसाद (अनुवादक) (१९४१/१९५२). *मासिर अल-उमरा ऑफ शाहनवाज खान औरंगाबादी*, भाग १. एशियाटिक सोसाइटी, कलकत्ता. पृष्ठ ६४.
  2. https://archive.org/details/DggD_rahim-by-vijayendra-snatak-sahitya-academy-new-delhi/page/28